Przegląd BHP – co to znaczy w przepisach i jak wygląda w praktyce?

Wpisujesz w Google „przegląd BHP”, bo chcesz, żeby ktoś:
– „przeszedł się po firmie i zobaczył, czy wszystko jest OK z BHP”,
– sprawdził dokumenty, szkolenia, maszyny, oznakowanie,
– podpowiedział, co trzeba poprawić przed ewentualną kontrolą.
W przepisach nie ma jednak pojęcia „przegląd BHP” jako jednej, nazwanej procedury.
To skrót myślowy, pod którym kryje się kilka różnych, ale powiązanych obowiązków pracodawcy.

Poniżej znajdziesz, co „przegląd BHP” oznacza w świetle aktualnego prawa.

Czy w przepisach istnieje „przegląd BHP”?

W Kodeksie pracy i rozporządzeniu w sprawie ogólnych przepisów BHP nie znajdziesz wprost terminu „przegląd BHP”. Znajdziesz za to obowiązki pracodawcy, które w praktyce wymuszają regularne sprawdzanie warunków pracy.

Ogólny obowiązek dbania o BHP – art. 207 Kodeksu pracy

Art. 207 Kodeksu pracy mówi, że pracodawca ma obowiązek chronić zdrowie i życie pracowników przez zapewnienie im bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, przy odpowiednim wykorzystaniu osiągnięć nauki i techniki.

W szczególności musi m.in.:
organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne warunki,
zapewniać przestrzeganie przepisów i zasad BHP,
– reagować na uchybienia i usuwać zagrożenia.

Żeby to w praktyce robić, pracodawca musi kontrolować, co się dzieje na hali, w biurach, magazynach itd.
Właśnie takie zorganizowane kontrole wiele firm nazywa „przeglądem BHP”.

Pracownik przy analizie bhp maszyny do produkcji kosmetyków - pomiary środowiska pracy

Ocena ryzyka zawodowego – art. 226 Kodeksu pracy i § 39a rozporządzenia

Drugi ważny przepis to art. 226 Kodeksu pracy który nakłada na pracodawcę obowiązek:
oceny i dokumentowania ryzyka zawodowego na stanowiskach pracy,
– stosowania środków profilaktycznych,
– informowania pracowników o ryzyku i zasadach ochrony.

Rozwinięcie znajdziesz w § 39 i § 39a rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP (tekst jednolity Dz.U. 2003 nr 169 poz. 1650 z późn. zm.). Tam wprost wskazano, że:
– pracodawca ocenia ryzyko zawodowe przy wykonywanych pracach,
– bierze pod uwagę wszystkie czynniki środowiska pracy i sposób wykonywania pracy,
– ma obowiązek dokumentowania zarówno oceny, jak i zastosowanych środków profilaktycznych.

Jeżeli zmieniają się warunki pracy (nowe maszyny, technologie, chemia, organizacja), ocena ryzyka powinna być aktualizowana. Państwowa Inspekcja Pracy wprost podkreśla, że ocena ryzyka jest procesem ciągłym i wymaga ponownej oceny przy zmianach warunków pracy.

W praktyce, przygotowanie lub aktualizacja oceny ryzyka prawie zawsze wymaga „przeglądu warunków pracy” – przejścia po zakładzie, obejrzenia stanowisk, sprzętu, organizacji pracy.

To kolejny element, który ludzie nazywają po prostu „przeglądem BHP”.

Służba BHP i analiza stanu BHP – obowiązki z rozporządzenia

Jeśli w firmie działa służba BHP, jej zadania określa rozporządzenie Rady Ministrów z 2 września 1997 r. w sprawie służby bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. 1997 nr 109 poz. 704 z późn. zm.).

Rozporządzenie wymienia m.in. obowiązki służby BHP, takie jak:
kontrola warunków pracy oraz przestrzegania przepisów i zasad BHP,
udział w ocenie ryzyka zawodowego,
sporządzanie i przedstawianie pracodawcy co najmniej raz w roku  okresowych analiz stanu BHP zawierających propozycje działań profilaktycznych.

To nie nazywa się w przepisach „przegląd BHP”, ale z punktu widzenia firmy regularne kontrole warunków pracy + roczna analiza stanu BHP to dokładnie to, co wiele osób ma na myśli, mówiąc:

„Zróbmy przegląd BHP w firmie, zobaczmy, co trzeba poprawić”.

Co zwykle kryje się pod hasłem „przegląd BHP” w praktyce

Ponieważ prawo nie używa tego terminu, firmy i specjaliści rozumieją go trochę różnie.
Patrząc na oferty usług i materiały branżowe, „przegląd BHP” najczęściej oznacza:

  1. Przejście po zakładzie / obiekcie
    – oględziny hal, magazynów, biur, zaplecza socjalnego, dojść i dróg ewakuacyjnych,
    – sprawdzenie porządku, drożności wyjść, zabezpieczenia maszyn, ochron zbiorowych.

  2. Przegląd stanowisk pracy
    – czy stanowiska są zgodne z oceną ryzyka,
    – czy są instrukcje BHP, instrukcje obsługi maszyn,
    – czy środki ochrony indywidualnej są dobrane i używane.

  3. Sprawdzenie dokumentacji BHP
    – ocena ryzyka zawodowego,
    – szkolenia BHP (wstępne i okresowe),
    – rejestry wypadków przy pracy,
    – ewentualne protokoły powypadkowe, zalecenia PIP i ich realizacja.

  4. Sprawdzenie wybranych elementów przeciwpożarowych
    – w praktyce często „przegląd BHP” łączony jest z podstawowym przeglądem oznakowania ewakuacyjnego, rozmieszczenia sprzętu gaśniczego itp.,
    – osobnym tematem są formalnie wymagane przeglądy techniczne obiektów i urządzeń czy serwis gaśnic – to regulują inne przepisy.

  5. Raport / analiza stanu BHP
    – zestawienie uchybień,
    – propozycje działań korygujących i profilaktycznych,
    – czasem plan działań na kolejny rok.

Czyli: „przegląd BHP” to w praktyce zorganizowana kontrola stanu bezpieczeństwa i higieny pracy, która pomaga pracodawcy wypełnić obowiązki z Kodeksu pracy i rozporządzeń – nawet jeśli sama nazwa nie występuje wprost w żadnym artykule.

„Przegląd BHP”, „audyt BHP”, „kontrola BHP” – czy to to samo?

W języku potocznym i w ofertach usług często pojawiają się obok siebie:
przegląd BHP,
audyt BHP,
kontrola BHP,
– czasem  „przegląd warunków pracy”.

Z punktu widzenia przepisów:
nie ma ścisłej definicji tych pojęć,
– ważne jest, co faktycznie robisz – czy oceniasz ryzyko, kontrolujesz warunki pracy, przygotowujesz analizę stanu BHP.

W praktyce można to podsumować tak:
przegląd BHP – zwykle robocza nazwa na wewnętrzną lub zewnętrzną kontrolę warunków pracy,
audyt BHP – często głębsze, jednorazowe sprawdzenie zgodności z przepisami i standardami, zakończone szczegółowym raportem,
kontrola BHP – może oznaczać rutynowe, powtarzalne kontrole wewnętrzne (inna rzecz niż kontrola z PIP).

Najważniejsze: prawo nie zabrania używania tych nazw, ale wymaga, by:
– pracodawca realnie zapewniał bezpieczne warunki pracy (art. 207 KP),
– ryzyko zawodowe było ocenione i udokumentowane (art. 226 KP, § 39 i 39a rozporządzenia),
– służba BHP i inne osoby wyznaczone wykonywały swoje obowiązki, w tym regularne kontrole warunków pracy i roczną analizę stanu BHP, jeśli dotyczy.

Jak często robić „przegląd BHP”?

W ogólnych przepisach nie ma prostego zdania typu:

„Przegląd BHP należy przeprowadzać co X miesięcy.”

Z przepisów wynika natomiast, że:
– pracodawca ma obowiązek stale zapewniać bezpieczne warunki pracy i reagować na zagrożenia (art. 207 KP),
– musi oceniać i dokumentować ryzyko zawodowe, a w razie zmian warunków ponownie je ocenić (art. 226 KP, § 39a rozporządzenia w zakresie ogólnych przepisów bhp),
– służba BHP tam, gdzie jest powołana sporządza co najmniej raz w roku okresową analizę stanu BHP z wnioskami dotyczącymi poprawy bezpieczeństwa (§ 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w sprawie służby BHP).

Dlatego wiele firm przyjmuje praktykę, że raz w roku wykonuje szeroki „przegląd stanu BHP” (często połączony z roczną analizą) a dodatkowo robi częstsze, prostsze przeglądy warunków pracy – np. kwartalne lub przy większych zmianach organizacyjnych / technicznych. To już element organizacji wewnętrznej, a nie wprost zapisany w jednym konkretnym paragrafie.

Co zapamiętać, jeżeli szukasz „przeglądu BHP”

  1. „Przegląd BHP” to skrót myślowy, a nie formalna nazwa procedury z Kodeksu pracy. Za tym skrótem stoją m.in. obowiązki z art. 207 i 226 Kodeksu pracy oraz z rozporządzeń BHP.

  2. W praktyce „przegląd BHP” to zorganizowana kontrola warunków pracy i dokumentacji BHP, często zakończona raportem i wnioskami do wdrożenia.

  3. Przepisy wymagają, żeby pracodawca:
    zapewniał bezpieczne warunki pracy na bieżąco,
    oceniał i dokumentował ryzyko zawodowe,
    – a służba BHP (jeśli jest) przygotowywała co najmniej raz w roku analizę stanu BHP.

  4. Jeżeli więc szukasz w internecie „przeglądu BHP”, najczęściej potrzebujesz po prostu:
    – kogoś, kto sprawdzi warunki pracy i dokumenty pod kątem BHP,
    – wskaże niezgodności z przepisami,
    – i podpowie, co trzeba poprawić, żeby Twoja firma była bezpieczna i dobrze przygotowana na ewentualną kontrolę.

Właśnie temu służy audyt BHP – uporządkowany przegląd stanowisk, dokumentacji i organizacji pracy, zakończony konkretnymi wnioskami i rekomendacjami.

Umów przegląd BHP (Audyt BHP) w swojej firmie lub skontaktuj się z nami, jeśli chcesz dopytać o szczegóły.

Logo agenda bhp

Tworzymy kulturę bezpieczeństwa

Rozumiemy, jak ważne jest kompleksowe podejście do bezpieczeństwa pracownika. Wierzymy, że skuteczne rozwiązania BHP mogą być proste — oparte na wiedzy, doświadczeniu i partnerskiej współpracy.